Slovenya, AB Platform Çalışma Direktifi‘ni ulusal hukuk sistemine uyarlamaya hazırlanırken, Wolt gibi önemli aktörler şeffaf bir kamuoyu tartışması çağrısında bulunuyor. 2 Aralık‘taki uygulama tarihi hızla yaklaşırken, bu değişiklikler ülkedeki gig ekonomisi, iş hukuku ve dijital platformların işleyişi üzerinde önemli bir etki yaratacak.
İş İlişkisi Varsayımı
2024 AB Direktifi‘nin temelinde iş ilişkisi varsayımı yatmaktadır. Bu, dijital platformlar için çalışan bireylerin, platformun talimatı ve denetimi altında çalışıyorlarsa, serbest meslek sahibi yükleniciler yerine yasal olarak çalışanlar olarak değerlendirilebileceği anlamına gelmektedir.
Ancak, Wolt Slovenya, bunun otomatik bir süreç olmaması gerektiğini vurguluyor. Normal bir iş sözleşmesi ile esnek bir serbest çalışma modelini birbirinden ayırmak için net kriterler hayati önem taşıyor. Bir çalışanın çalışan DEĞİL olduğunu gösteren temel faktörler arasında şunlar yer alıyor:
Görevleri kabul etme veya reddetme özgürlüğü.
Kendi çalışma saatlerini belirleme imkânı.
Rakipler veya diğer hizmet sağlayıcılar için aynı anda çalışma hakkı.
Yasal çerçeve ve AB standartları
2024 yılında kabul edilen AB Direktifi, Avrupa genelinde çalışanların hakları için yüksek bir standart belirlemektedir. Direktif, ulusal yasaları Avrupa Birliği Adalet Divanı’nın yerleşik içtihatlarıyla uyumlu hale getirmek üzere tasarlanmıştır. Yönerge, yapılan işin fiili niteliğinin, sözleşmenin resmi tanımından öncelikli olmasını sağlamayı amaçlamaktadır. 2 Aralık tarihine kadar, tüm üye devletler bu kuralları kendi mevzuatlarına dahil etmiş olmalıdır. Slovenya’da, bu süreç, rekabetçi ve modern bir ekonomiyi sürdürürken güvencesiz istihdam sorununu ele almak için önemli bir fırsat olarak görülmektedir.
Slovenya pazarına etkisi
Slovenya’da yaşayan ve genellikle bu platformları ek gelir elde etmek için kullanan yabancı uyruklular ve yabancı yerleşik kişiler için bu geçiş süreci hayati önem taşıyor. Wolt‘un iç araştırmasına göre, teslimat ortaklarının yaklaşık yüzde 71’i, tam zamanlı bir işin geleneksel güvencesine kıyasla bağımsız yüklenici olmanın sağladığı esnekliği daha değerli bulmaktadır. Ayrıca, kuryelerin büyük çoğunluğu haftada 10 saatten az çalışmaktadır.
Yeni mevzuatın amacı, şunlar arasında bir denge kurmaktır:
Daha yüksek ücretler ve çalışanlar için daha iyi sosyal haklar.
Tüketiciler için uygun fiyatlar.
Kârlılık yerel restoranlar ve işletmeler için.
Yerel yönetimleri anlamak
Bu değişikliklerin üstesinden gelmek için, hem çalışanların hem de şirketlerin Slovenya Cumhuriyeti Mali İdaresi (FURS) kurumunun rolünü anlaması önemlidir. Bu kurum, vergi yükümlülüklerinin yerine getirilmesini denetler ve istihdam durumunun vergi amaçları doğrultusunda doğru bir şekilde bildirilmesini sağlar. Buna ek olarak, Çalışma Bakanlığı ve Mladi plus gibi çeşitli sendikalar, güvencesiz istihdamı önlemek amacıyla yasanın nihai halinin şekillendirilmesinde aktif olarak yer almaktadır.
Algoritmik yönetim ve şeffaflık
AB Direktifi‘nin getirdiği bir diğer önemli değişiklik ise algoritmaların düzenlenmesi. Bu düzenleme, hiçbir platform çalışanının yalnızca otomatik bir karar temelinde işten çıkarılmamasını garanti altına alıyor. Wolt, daha önce önemli kararlarının tamamen otomatik olmadığını ve algoritmalarının nasıl çalıştığına dair yıllık raporlar sunduklarını belirtmişti.
Hakkımızda
SIBIZ, Slovenya’da kapsamlı iş çözümleri sunan lider bir şirkettir. Profesyonellerin, işletmelerin ve bireylerin Slovenya pazarının karmaşıklıklarını aşmalarına yardımcı olmak konusunda uzmanız. Şirket tescilinden vergi danışmanlığına ve mevzuata uygunluğa kadar, Slovenya iş ortamına geçişinizin sorunsuz ve başarılı olmasını sağlıyoruz.
Slovenya’nın iş ortamı, en önemli yasal değişikliklerden birine hazırlanıyor. Slovenya Ekonomi, Çalışma ve Spor Bakanlığı, Slovenya Şirketler Kanunu (ZGD-1) (EVA: 2026-2180-0009) için ZGD-10 değişiklik taslağını sunmuştur. Avrupa Komisyonu’nun küresel rekabet gücüne ve idari yüklerin azaltılmasına verdiği önemden hareketle, bu dönüm noktası niteliğindeki reform, iki temel AB direktifini uygulamaya koymaktadır: (AB) 2024/2810 sayılı Direktif (çoklu oy […]
Transatlantik ticaret, tedarik zinciri lojistiği ve Avrupa genelindeki ticari faaliyetler üzerinde önemli bir etki yaratacak büyük bir mevzuat değişikliği resmen yürürlüğe girmiştir. 1 Temmuz 2026 tarihinden itibaren Avrupa Birliği, Amerika Birleşik Devletleri menşeli ürünlerin büyük çoğunluğunun ithalatına uygulanan gümrük vergilerini kaldırmıştır. Slovenya Ekonomi, Turizm ve Spor Bakanlığı (MESP) tarafından duyurulan ve Slovenya Ticaret ve Sanayi […]
Slovenya’nın ulusal vergi dairesi, bu yaz merakla beklenen bir idari kolaylık önlemini yeniden uygulamaya koyuyor. Slovenya Vergi Dairesi (FURS), 27 Temmuz – 14 Ağustos 2026 tarihleri arasında üç haftalık bir vergi muafiyeti uygulayacağını resmen duyurdu. 2021 yılında başarıyla yürütülen bir pilot programı örnek alan bu girişim, Slovenya Vergi Dairesi (FURS)’nin yeni başkanı Janko Preac tarafından […]