Slovenya’da Yasal İkamet ve Vergi İkameti: Her Yabancı, Dijital Göçebe ve Küresel Girişimcinin Bilmesi Gerekenler

Giriş

İş, yatırım veya aile için Slovenya’ya taşınmak, genellikle önemli bir soruyu gündeme getirir: Vergilerimi nerede ödeyeceğim?
Birçok yeni gelen, yasal ikamet (Slovenya’da yaşama hakkınız) ile vergi ikameti (Slovenya’da vergi ödeme yükümlülüğünüz) kavramlarını karıştırır. Her ne kadar bazen birbirleriyle örtüşseler de, bunlar aynı şey değildir. Aradaki farkı yanlış anlamak, beklenmedik vergi faturalarına, çifte vergilendirmeye veya uyum sorunlarına yol açabilir.

Bu makale, Kişisel Gelir Vergisi Kanunu (ZDoh-2) kapsamındaki Slovenya’nın vergi ikametgahı kurallarını açıklar, bunların yasal ikametgâhtan nasıl farklı olduğunu vurgular ve göçmenler ile girişimcilerin maliyetli hatalardan kaçınmaları için rehberlik eder.

Yasal İkamet Nedir?

Slovenya’da yasal ikamet, göçmenlik statünüzle ilgilidir. Slovenya makamları size aşağıdakileri verdiğinde yasal ikamet sahibi olursunuz:

• iş, eğitim, aile, iş veya diğer haklı nedenlerle geçici oturma izni
• kalıcı oturma izni
• AB Mavi Kartı veya diğer özel göçmenlik statüsü

Bu, size Slovenya’da yaşama, mülk kiralama veya satın alma, sağlık ve eğitim sistemlerine erişim ve bazı durumlarda vatandaşlık başvurusunda bulunma hakkı verir.

Ancak, oturma iznine sahip olmak sizi otomatik olarak vergi mükellefi yapmaz.

Slovenya’da Vergi Mukimiyeti Nedir?

Vergi mukimiyeti, gelirinizin nerede vergilendirileceğini belirler. Slovenya’da, ZDoh-2’nin 6. maddesinde belirtilen koşullardan en az birini karşılıyorsanız vergi mukimi sayılırsınız:

• Slovenya’da kayıtlı daimi ikametgahınız varsa
• Bir vergi yılında 183 günden fazla Slovenya’da kalırsanız
• Kişisel ve ekonomik çıkarlarınızın merkezi Slovenya’da ise (örneğin, aile, iş veya ticaret)
• Ailenizle (eş, çocuklar) birlikte Slovenya’ya taşınırsanız
• Slovenya’da olağan ikametgahınızı sürdürüyorsanız

Resmi Süreç

Vergi mukadelesi otomatik olarak verilmez. Vergi mukadelesi almak için, Slovenya Cumhuriyeti Mali İdaresi’ne (FURS) Vergi Mukadelesi Belirleme Başvurusu yapmanız gerekir.

• Formun adı “Vergi İkametgahının Belirlenmesi için Anket – Slovenya’ya Varış” olup, Slovenya Cumhuriyeti Mali İdaresi’nin eDavki portalında mevcuttur.
• Gerekli belgeler arasında ikametgah belgesi, iş sözleşmeleri, kira veya mülkiyet sözleşmeleri, aile kayıt bilgileri ve diğer destekleyici belgeler bulunabilir.
• FURS, Slovenya vergi mükellefi olup olmadığınızı onaylayan resmi bir karar verecektir.

Çifte İkamet ve Vergi Anlaşmaları

Hem Slovenya’da hem de başka bir ülkede vergi mükellefi olarak nitelendirilirseniz ne olur? Bu durum, sınır ötesi çalışanlar, dijital göçebeler ve küresel bağları olan gurbetçiler için yaygındır.

Bu gibi durumlarda Slovenya, uluslararası Çifte Vergilendirme Anlaşmaları’nda (DTA) yer alan eşitlik bozucu kuralları uygular. Bu anlaşmalar çifte vergilendirmeyi önler ve genellikle aşağıdaki sırayla kontrol ederek ikamet çatışmalarını çözer:

1. Hangi ülkede kalıcı bir eviniz var?
2. Her ikisi de ise, kişisel ve ekonomik bağlarınızın daha yakın olduğu yer (hayati çıkarların merkezi)
3. Belirsiz ise, olağan ikametgahınız nerede
4. Hala çözülmemişse, hangi vatandaşlığa sahipsiniz
5. Diğer tüm seçenekler başarısız olursa, iki vergi dairesi karşılıklı bir anlaşmaya varır

Yasal İkamet ile Vergi İkameti – Temel Farklılıklar

Bu Farkın Önemi

Yasal ikamet ile vergi ikametini ayırt edememek aşağıdakilere yol açabilir:

• Geliriniz yabancı kaynaklı olsa bile Slovenya’da beklenmedik dünya çapında vergilendirme
• İki ülkede ikamet ettiğiniz kabul ediliyorsa ancak anlaşma kurallarını uygulamıyorsanız, çifte vergilendirme
• Bankacılık ve uyum sorunları, çünkü bankalar CRS ve FATCA kuralları uyarınca vergi ikametgahını bildirir
• FURS’a doğru şekilde kayıt yaptırmazsanız para cezaları veya yaptırımlar

Yabancıların Sık Yaptığı Hatalar

• Oturma iznine sahip olmanın sizi otomatik olarak vergi mukimi yaptığını varsaymak
• Adres kaydınızı sildirmekle vergi yükümlülüklerinizin ortadan kalktığını düşünmek
• FURS’a resmi başvuruda bulunmamak
• Ailenizin taşınmasını göz ardı etmek, çünkü eşiniz ve çocuklarınız Slovenya’da yaşıyorsa, FURS muhtemelen Slovenya’yı vergi ikametgahınız olarak kabul edecektir
• Birden fazla ülkeyle bağlantınız varsa Çifte Vergilendirme Anlaşmalarını kontrol etmeyi unutmak

Önceden Planlama: Size Nasıl Yardımcı Olabiliriz

SIBIZ olarak, bireylere, iş profesyonellerine, girişimcilere ve şirketlere şu konularda yardımcı oluyoruz:

• FURS’a ikametgah belirleme başvurularının hazırlanması ve sunulması
• Slovenya’nın sizi vergi mükellefi olarak kabul edip etmeyeceğini değerlendirmek için küresel bağlarınızı gözden geçirme
• Çifte vergilendirme anlaşması korumaları ve çifte ikamet tuzaklarından kaçınma konusunda danışmanlık
• Şirket yöneticileri, dijital göçebeler ve yabancı yatırımcıların göçmenlik ve vergi stratejilerini uyumlu hale getirmelerine destek olmak

Sonuç

Slovenya cazip bir yaşam tarzı ve iş ortamı sunar, ancak ikamet kurallarını anlamak için dikkatli bir planlama gerekir. Her zaman şunu unutmayın: yasal ikamet, Slovenya’da yaşamanıza izin verirken, vergi ikameti nerede vergi ödeyeceğinizi belirler ve dünya çapındaki gelirinizi de kapsayabilir.

İkamet statünüzü, mevzuata uygunluğu ve sınır ötesi vergi planlamasını yönetme konusunda kişiselleştirilmiş destek için SIBIZ ile iletişime geçin.

Hakkımızda
SIBIZ – www.sibiz.eu – Ljubljana merkezli bir danışmanlık şirketidir ve Slovenya’daki yabancı bireyler, dijital göçebe iş profesyonelleri, şirketler ve kurumlara destek verme konusunda uzmanlaşmıştır. Hukuki danışmanlık, uyum ve şirketler hukuku alanlarında güçlü bir uzmanlığa sahip olan şirketimiz, müşterilerimizin Slovenya mevzuatını netlik ve güvenle takip etmelerini sağlar. Ekibimiz ayrıca muhasebe, vergilendirme, gayrimenkul ve taşınma konularında entegre destek sağlar.

Daha fazla bilgi için www.sibiz.eu adresinden bize ulaşın.